Het is gestyled, niet gestijld. Het werkwoord stylen komt uit het Engels (to style) en wordt in het Nederlands vervoegd als een gewoon Nederlands werkwoord: ik style, jij stylet, hij stylet, wij stylen, ik stylede, ik heb gestyled. De Engelse stam style blijft intact, en daar komt de Nederlandse uitgang achter. Omdat de stam eindigt op een stomme e die je niet uitspreekt, kijk je voor het voltooid deelwoord naar de laatste klank die je wél hoort: de l. Die zit niet in 't kofschip, dus het voltooid deelwoord krijgt een d: gestyled. "Gestijld" is een vernederlandste spelling die niet in de officiële woordenlijst staat en dus fout is, ook al klinkt het precies hetzelfde.
Waarom schrijven zoveel mensen gestijld?
De verwarring is logisch. Het Nederlands kent het woord stijl, en "gestijld" lijkt daar een nette afleiding van. Bovendien spreek je style en stijl hetzelfde uit. Wie het woord vooral hoort, bijvoorbeeld bij de kapper of in een make-overprogramma, en het daarna moet opschrijven, grijpt al snel naar de Nederlandse ij. Toch bestaat er geen Nederlands werkwoord "stijlen". Er is wel "stileren" (met één i, van stijl afgeleid), maar dat betekent iets anders: iets vereenvoudigd of sierlijk weergeven, zoals een gestileerde tekening. Een kapsel wordt niet gestileerd, maar gestyled.
De officiële spelling kun je altijd controleren in de Woordenlijst Nederlandse Taal, het Groene Boekje. Daar vind je stylen met de vervoegingen stylede en gestyled.
Welke regel geldt voor Engelse werkwoorden in het Nederlands?
Engelse werkwoorden die in het Nederlands zijn ingeburgerd, volgen de Nederlandse werkwoordspelling, maar houden hun Engelse stam. De stam is het Engelse grondwoord: style, delete, update, google, chill. Daar zet je de Nederlandse uitgangen achter: -t voor hij/zij, -de of -te voor de verleden tijd, en ge- plus -d of -t voor het voltooid deelwoord. Of het een d of t wordt, bepaal je met 't kofschip op basis van de laatste klank die je hoort, niet op basis van de laatste letter die je schrijft.
Bij stylen hoor je als laatste klank een l. Die staat niet in 't kofschip, dus: stylede, gestyled. Bij een werkwoord als faxen hoor je een s-klank, die wel in 't kofschip zit, dus: faxte, gefaxt. Eindigt de Engelse stam op een stomme e, zoals bij style, delete of update, dan schrijf je die e maar één keer. Je krijgt dus gestyled en niet gestyleed, en updatete (verleden tijd) maar geüpdatet. Het Genootschap Onze Taal heeft hierover uitgebreide adviezen, inclusief de lastige gevallen.
Hoe gebruik je gestyled in een zin?
In de praktijk kom je het woord vooral tegen bij haar, kleding en interieur. Een paar correcte voorbeelden:
- Haar haar was perfect gestyled voor de bruiloft.
- De kapper heeft mijn pony vanochtend gestyled.
- Een strak gestylede outfit maakt een verzorgde indruk.
- De woonkamer is gestyled door een professionele interieurstylist.
- Ze stylet elke ochtend een kwartier haar krullen.
Let op de bijvoeglijke vorm: "een gestylede outfit" en "gestylede haren" krijgen een extra e, net als bij Nederlandse voltooid deelwoorden (een gekochte jas, een gestreken overhemd). En in de tegenwoordige tijd is het "zij stylet", met -et, omdat je de stomme e van style niet weglaat en er gewoon een t achter zet.
Welke vergelijkbare woorden gaan vaak mis?
Stylen staat niet alleen. Een rijtje Engelse werkwoorden waar dezelfde regel geldt en waar mensen vaak over struikelen:
- Deleten: ik delete, hij deletet, ik deletete, ik heb gedeletet.
- Updaten: ik update, hij updatet, ik updatete, ik heb geüpdatet.
- Googelen: ik googel, hij googelt, ik googelde, ik heb gegoogeld.
- Chillen: ik chill, hij chilt, ik childe, ik heb gechild.
- Scrollen: ik scrol, hij scrolt, ik scrolde, ik heb gescrold.
- Liken: ik like, hij liket, ik likete, ik heb geliket.
Zie je het patroon? De stam blijft Engels, de uitgang wordt Nederlands, en 't kofschip bepaalt d of t. Bij scrollen en chillen valt zelfs een l weg in de stam, omdat het Nederlands geen dubbele medeklinker schrijft aan het eind van een lettergreep. Twijfel je bij een specifiek woord, dan is Taaladvies.net van de Taalunie een betrouwbare plek om het na te zoeken. Ook het woordenboek van Van Dale geeft bij ieder werkwoord de volledige vervoeging.
Is gestijld dan helemaal nooit goed?
Nee. "Gestijld" komt in geen enkel Nederlands woordenboek voor als werkwoordsvorm. Het enige wat erop lijkt, is het zelfstandig naamwoord stijl en de afleiding stijlvol. Je kunt dus wel zeggen dat iemand een stijlvol kapsel heeft, maar als het haar door een kapper in model is gebracht, is het gestyled. Ook in Utrecht, waar je het woord op de etalages van kapsalons in de Twijnstraat of de Voorstraat tegenkomt, zie je af en toe de verkeerde variant staan. Dat is menselijk, maar het blijft een fout.
Wie vaak over mode, beauty of wonen schrijft, doet er goed aan deze regel één keer goed te onthouden. Een gestyled kapsel, een gestylede kamer, een stylist die stylet. Meer over hoe Engelse leenwoorden in het Nederlands worden ingepast, lees je op Wikipedia.
Hoe onthoud je het makkelijk?
Het handigste ezelsbruggetje: denk aan het Engelse woord. Je stylet je haar met een styling tool, niet met een "stijling tool". Die y uit style blijft in alle vervoegingen staan. Daarna hoef je alleen nog de Nederlandse uitgang toe te voegen, en voor d of t vraag je jezelf af wat de laatste klank is die je hoort. Bij stylen is dat de l, en de l staat niet in 't kofschip, dus d. Gestyled dus. Twee seconden nadenken en het gaat nooit meer mis.